Jak projektować przestrzenie, które nie wzmacniają mechanizmów wykluczenia? Warto zauważyć, że architektura robi to poprzez układy funkcjonalne, regulaminy oraz pozornie neutralne decyzje projektowe. W ten sposób porządkuje ona ciała i zachowania, co z kolei bezpośrednio wpływa na nasze poczucie bezpieczeństwa, widzialności i sprawczości.
Podczas spotkania porozmawiamy o transarchitekturze jako perspektywie krytycznej wobec normatywnego projektowania oraz o przestrzeniach (nie)binarnych rozumianych nie jako wyjątek, lecz jako codzienność funkcjonowania miasta. Punktem odniesienia będą doświadczenia osób transpłciowych i niebinarnych, dla których poruszanie się między przestrzeniami publicznymi, półpublicznymi i prywatnymi wiąże się z ciągłą negocjacją widzialności, ciała i społecznych oczekiwań.
Istotnym wątkiem będzie pytanie o to, jak architektura – poprzez układy funkcjonalne, regulaminy, oznaczenia i „oczywiste” decyzje projektowe – bierze udział w dyscyplinowaniu tożsamości, ale też jak może otwierać się na niejednoznaczność, płynność i zmienność doświadczeń. Zastanowimy się, czy możliwe jest projektowanie przestrzeni, które nie zmuszają do wyboru, nie wymagają „dopasowania się” i nie reprodukują przemocy większości.
Mile widzianx – queerowanie miasta
Projekt ten bada relacje między architekturą a przestrzenią publiczną. W szczególności skupia się na doświadczeniach tych osób, dla których miasto nie zawsze jest neutralne lub bezpieczne.
Lidia Klein
Hisztoryczka architektury oraz profesorka w Szkole Architektury na University of North Carolina w Charlotte. W swojej pracy naukowej napisała książkę „Political Postmodernisms: Architecture in Chile and Poland, 1970–1990”. Ponadto, w 2024 roku zorganizowała i poprowadziła panel „Architecture and Trans Experience” podczas corocznej konferencji Society of Architectural Historians. Obecnie kontynuuje tę tematykę, pracując nad antologią tekstów poświęconych rozumieniu transarchitektury, która ukaże się nakładem wydawnictwa Bloomsbury. Przygotowuje również wkładkę tematyczną (roundtable) dotyczącą historycznych trans-przestrzeni. Zostanie ona opublikowana w „Journal of the Society of Architectural Historians”.
Aleksandra Wasilkowska
Architektka, artystka i scenografka. Autorka oraz współautorka wielu książek, w tym publikacji „Aporia. The City is the City” czy „Warszawa jako struktura emergentna”. Stworzyła również serię „Architektura Cienia”. Opisuje w niej przestrzenie funkcjonujące na marginesie uwagi, takie jak bazary, handel uliczny, szalety, nieużytki czy cmentarze. W swojej praktyce konsekwentnie koncentruje się na społecznych aspektach architektury: inkluzywności, demokratyzacji przestrzeni i samoorganizacji.
otalia łysakowska
Graficzka oraz redaktorka w grupie Tranzycja.pl. Warto dodać, że jest to platforma informacyjno-wsparciowa, którą osoby transpłciowe tworzą z myślą o osobach w procesie tranzycji oraz ich bliskich. W ramach tej działalności autorka przygotowuje teksty edukacyjne, a także angażuje się w pomoc bezpośrednią. Oprócz tego realizuje się jako artystka wizualna, pracując głównie z grafiką 3D i animacją.
Kacper Kępiński
Architekt, krytyk architektury oraz kurator wystaw. Na co dzień pełni również funkcję zastępcy dyrektora Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki.
Spotkanie będziemy nagrywać. Relacja oraz wnioski z rozmowy zostaną opublikowane także w formie artykułu podsumowującego na portalu architekturaibiznes.pl.
To drugie spotkanie z cyklu czterech wydarzeń zaplanowanych w całej Polsce. Podczas kolejnych odsłon skupimy się na relacjach między przestrzenią a ciałem, normami oraz widzialnością.
Co ważne, zadanie to realizujemy dzięki wsparciu Unii Europejskiej. Finansowanie pochodzi z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, a konkretnie z programu wspierania sektora kultury i przemysłów kreatywnych (Inwestycja A2.5.1), którego celem jest stymulowanie ich rozwoju.
Organizatorzy:
Projekt wspierają:
- Instytut Dizajnu w Kielcach
- Muzeum Architektury we Wrocławiu
- Spółdzielnia Ogniwo
- Architektura&Biznes
Więcej informacji na: Transarchitektura – przestrzenie (nie)binarne | Mile widzianx – queerowanie miasta
Sprawdź lokalizację na mapie